مقالات

برخورد حرفه ای در شبکه های اجتماعی

شبکه های اجتماعی این روزها در دسترس همگان قرار گرفته است. همه افراد بسته به نوع دستگاهی که از آن استفاده می کنند و همچنین میزان سواد و علایق خود می توانند در شبکه های مختلف اجتماعی که همگی مبتنی بر اینترنت هستند، حضور یافته و به نشر و مبادله اطلاعات بپردازند. یک شبکه اجتماعی در علوم اجتماعی به بررسی روابط بین انسان ها، گروه های انسانی و سازمان ها می پردازد. شبکه اجتماعی مجازی هم مانند هر شبکه اجتماعی دیگر از اجتماع و روابط انسان ها در اجتماع تشکیل شده، تعداد روابط در یک شبکه یا اندازه شبکه در تعریف آن مهم نیست بلکه ممکن است نوع آن را تغییر دهد. کوچکترین اجتماع انسانی از ۲ نفر تشکیل می شود.

سرگرمی یا ضرورت؛ مسئله این است!

امروز بسترهای فعالیت در شبکه های اجتماعی به قدری توسعه یافته که دیگر به عنوان یک فضای سرگرم کننده تلقی نمی شود و بخش عمده ای از فعالیت های پراهمیت مانند فعالیت های تجاری واقتصادی، اطلاع رسانی و تبادل اخبار، آموزش های حرفه ای و فرهنگ سازی و موارد مهم دیگر در این فضا رخ می دهد. بسیاری از کسب و کارها و فعالیت های روزمره به نحوی به وجود شبکه های اجتماعی گره خورده اند و بدون این فضا امکان تداوم فعالیت ندارند. با این حال نمی توان همه محبوبیت شبکه های اجتماعی را وابسته به فضاهای کسب و کار دانست بلکه ماهیت هیجان انگیز اینترنت، امکان آشنایی و تبادل فکر و اندیشه با افراد مختلف، آگاهی از به روزترین اخبار و رویدادها در کمترین زمان ممکن و دستیابی به دریایی بیکران از اطلاعات طبقه بندی شده، باعث می شود تا شبکه های اجتماعی جاذب انواع سلیقه ها باشد و روز به روز مشتریان بیشتری را به سوی خود بکشاند.

تأمین امنیت در دنیای بی مرز

شبکه های اجتماعی خود دارای انواع گوناگونی هستند و با ماهیت های گوناگون برای اشتراک عکس، مطلب، فایل، ویدئو، تماس زنده و… نیازهای متفاوت مخاطبان را تأمین می کنند. این شرایط مسیر کنترل فعالیت در شبکه های اجتماعی را دشوار می کند و حتی فیلترهای موضعی و موقتی نمی تواند مانع از بهره مندی عموم از این امکان گسترده شود. در این شرایط  و برای جلوگیری از آسیب های منبعث از گستردگی و تنوع و آزادی موجود در شبکه های اجتماعی، نوع برخورد کاربران و رعایت اخلاق حرفه ای تنها  راهی است که می تواند امنیت و آرامش آن ها را تضمین کرده و مانع از تحمیل آسیب های احتمالی بر آن ها یا خانواده هایشان شوند. اگر چه کار کردن با نرم افزار یک شبکه اجتماعی کار چندان دشواری نیست و با آموزش های بسیار ابتدایی، افراد می توانند مهارت فعالیت در دنیای مجازی را به دست آورند، اما این مهارت به مفهوم برخورداری از صلاحیت نیست و آشنایی با طرز کار یک نرم افزار، مجوز استفاده از آن را برای همه افراد بدون درک صحیح، صادر نمی کند. صلاحیت فعالیت در شبکه های اجتماعی، توانایی ای نیست که به طور رسمی و منسجم آموزش داده شود یا مورد سنجش قرار بگیرد، اما همین صلاحیت، می تواند نقش بسزایی در تأمین امنیت کاربران و همچنین امنیت ملی داشته باشد. از این جهت به نظر می رسد تا به جای برخوردهای سلبی و ممانعت از فعالیت عموم در شبکه ای خاص، باید اصول فعالیت در این فضا آموزش داده شود و کاربران فرصت های آموزشی مناسبی داشته باشند تا بتوانند توانایی و صلاحیت برای فعالیت در شبکه های اجتماعی را به طور توأم کسب کنند. شروط زیادی وجود دارد که می تواند شما را به یک کاربر حرفه ای در شبکه های اجتماعی تبدیل کند تا بتوانید به طرز صحیح از این فضا استفاده کنید؛ در ادامه بخشی از این موارد را می خوانید؛

  1. توجه به قانون مهم کپی رایت

به‌اشتراک ‌گذاشتن گفتارها، تصاویر و دیگر مطالب جالب روی فیس‌بوک و توییتر یا انتشار در کانال ها و گروه های تلگرامی ممکن است لذت‌بخش باشد اما در این مورد لازم است مطمئن‌شوید به ‌شکل مناسب به منابع آن ها ارجاع‌ داده‌اید. ماهیت غیررسمی رسانه‌های اجتماعی به این معنی نیست که می‌توانید شعر آدم دیگری را بدون ارجاع مناسب روی وبلاگ‌تان بگذارید. اگر شک دارید، از علامت نقل‌قول استفاده‌کنید، و اگر نمی‌دانید چه‌کسی فلان مطلب را نوشته‌است یا بهمان عکس را برداشته‌است، از دوستان‌تان بپرسید؛ معمولا یکی هست که بداند.

  1. هویت خود را معلوم کنید

ممکن است در شبکه های اجتماعی با افرادی مواجه شده باشید که نام های مستعار یا عجیب( مانند نقطه، ستاره، ایموجی و…) برای خود انتخاب کرده اند و با هویتی نامعلوم در این فضا فعالیت می کنند. بی تردید اعتماد کردن به چنین افرادی آسان نیست و مطالبی که منتشر می کنند، بنیان محکمی ندارد. این افراد در مباحثات و گفت و گوها کمتر جدی گرفته می شوند و حتی بیم آن وجود دارد که به دنبال سوءاستفاده از دیگران باشند. علاوه بر آن داشتن هویت جعلی به معنی این نیست که کاربر می تواند بدون نگرانی از پیگیری هر مطلبی ولو تهمت، توهین، اکاذیب و … را نشر دهد چرا که توسعه تکنولوژی به موازات توسعه امنیت در فضای سایبری را هم به همراه داشته است و از این جهت نمی توان با یک نام جعلی، خود را در برابر قانون، مصون دانست. پس لازم است هر کاربر با نام و نشان حقیقی خود به فضای مجازی وارد شود و البته برای حفاظت از این موضوع، در انتشار و اشتراک مطالب، دقت و احتیاط بیشتری را به کار بگیرد.

  1. رعایت دستور زبان و اصول نگارش

هر مطلبی را که به دستتان می رسد به سرعت به اشتراک نگذارید. هر مطلبی که با نام کاربری شما منتشر می شود، به نوعی معرف شخصیت، افکارودیدگاه شماست و اگراین مطلب یا پست از صحت، دقت و وثوق کافی برخوردار نباشد، به اعتبار شما لطمه خواهد زد. بهتر است مطالبی را منتشر کنید که صحیح و صادقانه باشند و دوم این که ارزش انتشار داشته باشند. واقعیت این است که مخاطبان پست های منتشر شده از سوی شما بخشی از ذهنتیشان در مورد شما را بر همین اساس شکل می دهند و برای آن که این ذهنیت عاری از سوءتفاهم یا برداشت های نادرست باشد، باید برای معرفی هویت خود وسواس داشته باشید.

  1. حریم خصوصی شما و دیگران

در شبکه های اجتماعی حریم خصوصی شما و دیگران ارزشمند است اما به این معنا نیست که اگر شما به حریم خصوصی دیگران احترام بگذارید، امنیتتان تضمین می شود. شما موظفید به حریم خصوصی دیگران احترام بگذارید یعنی اطلاعات خصوصی آن ها را فاش نکنید و وارد فضای خصوصی شان نشوید. همچنین نباید تصاویر و اطلاعات شخصی ان ها را با دیگران به اشتراک بگذارید اما در کنار این شما باید از حریم خصوصی خودتان هم مراقبت کنید تا اطلاعات شما در معرض تهدید قرار نگیرد. در شبکه هایی که از امنیت بالا برخوردار نیستند تصاویر، فیلم ها و دیگر اطلاعات خصوصی خود را به اشتراک نگذارید. به غریبه ها و کسانی که هویت مشخصی ندارند اعتماد نکنید و همواره مراقب هجوم بدافزارها و ویروس های مخرب به دستگاهتان باشید. اطلاعاتی که برای شما ارزشمند است و جنبه خصوصی دارد می تواند برای دیگران به ابزار سوءاستفاده تبدیل شود.

اهمیت تعیین اصول اخلاقی برای کاربران کنشگر در شبکه های اجتماعی از این رو اهمیت دارد که ازسویی، امکان مخفی بودن و بی نام بودن، زمینه بداخلاقی را در این فضا بیش از فضای واقعی فراهم می کند و باعث بروز سارقانی می شود که از تاریکی شب و نقاب برای پنهان ماندن هویتشان بهره می گیرند؛ و از سوی دیگرگستردگی کاربران و مخاطبان مطالب منتشره از سوی ما مسئولیتمان را در برابر کنش ها افزایش می دهد؛ زیرا هر فعل و کنش اخلاقی و یا بی اخلاقانه ما به تعداد گیرندگان آن برای ما و دیگران تبعاتی به همراه خواهد داشت. بدیهی است که تعیین و رعایت هر چه بیشتر چنین اصولی حقوق کاربران، تولید کنندگان محتوا و پدید آورندگان آثارفرهنگی را هم تامین خواهد کرد و از نگرانی های آنان نیز بشدت خواهد کاست.  برای آنکه بتوان اصول اخلاقی در فضای مجازی را از موارد دیگر بازشناخت، لازم است ابتدا تعریف مختصری از یک رفتاراخلاقی ارائه کرد. به طور کلی « رفتار اخلاقی نشانگر خوبی و درستی بوده و در مقابل، رفتار غیر اخلاقی را می توان رفتاری دانست که بد و غلط تلقی شود»(سیمز). بر اساس تعریفی که رابینز(۱۳۹۱) ارائه می دهد« اخلاق مجموعه ای از قواعد اصولی است که رفتار درست و غلط را تعریف می کند». هر قضاوت اخلاقی بحث بر انگیز است؛ به ویژه آنکه گاهی حتی قانونی در یک کشور می تواند در حوزه جغرافیایی و فرهنگی دیگردر تضاد با یک ارزش اخلاقی پنداشته شود. قانون، اخلاق و امنیت ۳ رکن مهمی است که هنگام فعالیت در شبکه های مجازی می تواند ما را محدود و محتاط کند تا از هزینه های احتمالی که ممکن است بر اثر ناآگاهی و بی احتیاطی بر کاربران تحمیل شود، پیشگیری کرد. علاوه بر این باید دانست که شبکه های اجتماعی فضایی مکمل برای ارتقای کیفیت زندگی و استفاده از آن در جهت بهبود شرایط زندگی است اما اگر قرار باشد این شبکه ها خود وارد زندگی شخصی افراد شده و بر دیگر ابعاد مهم سیطره پیدا کنند، بدون شک می توان آن را یک آسیب تلقی کرد که رفع هر چه سریع تر آن الزامی خواهد بود.

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *